Kısaca: Ispanaklı gözleme tarifi, mayasız hamurun yarım saat dinlendirilip 2-3 mm kalınlıkta açılması ve suyu çektirilmiş ıspanaklı peynirli harçla tavada pişirilmesiyle yapılır. Dört kişilik ölçüde sekiz gözleme çıkar; toplam süre yaklaşık bir saat on beştir. Hamurun kabarması beklenmez; bu yüzden kıvam ve orta ateşte pişirme belirleyici olur.
- 4 kişilik tarifte 8 adet gözleme çıkar; hazırlık 25-30 dakika, dinlendirme 30 dakika, pişirme 20-25 dakika sürer.
- Mayasız hamur un, ılık su, tuz ve bir kaşık zeytinyağıyla yoğurulur; mayalanma değil dinlendirme gerekir.
- Ispanağın suyu tavada çektirilip harç ılındıktan sonra peynir eklenir, böylece iç sulanmaz.
- Gözlemeler orta ateşte, her yüzü 2-3 dakika pişirilir; yüksek ateş hamuru yakıp içini çiğ bırakır.
- Pişmiş gözleme buzdolabında 2 gün, dondurucuda 1 aya kadar saklanabilir.
İçindekiler
Ispanaklı gözleme tarifi, mayasız hamurun ince açılması ve iç harcın sulanmadan hazırlanmasıyla tutan bir ev tarifidir. Dört kişilik ölçüde hamur yaklaşık yarım saat dinlenir, tavada sekiz gözleme çıkar. Mayalı hamurlardaki kabarma burada görülmez; hamurun tutması kıvama ve açma kalınlığına bağlıdır.
Ispanaklı gözleme tarifi kaç kişilik, ne kadar sürer?
| Bilgi | Ölçü |
|---|---|
| Kişi sayısı | 4 kişi (8 adet gözleme) |
| Hazırlık süresi | 25-30 dakika |
| Hamurun dinlendirilmesi | 30 dakika |
| Pişirme süresi | 20-25 dakika |
| Toplam süre | Yaklaşık 1 saat 15 dakika |
Hamur dinlenirken harcı hazırlamak, özellikle kahvaltı sofrasına yetiştirmek isteyenler için süreyi kısaltır.
Malzemeler: 4 kişilik ıspanaklı gözleme tarifi için ne gerekir?
Hamur için
- 3 su bardağı un (yaklaşık 420 gram)
- 1 su bardağı ılık su (200 ml)
- 1 tatlı kaşığı tuz (6 gram)
- 1 yemek kaşığı zeytinyağı
İç harç için
- 500 gram ıspanak
- 1 orta boy soğan (yaklaşık 150 gram)
- 200 gram beyaz peynir veya lor
- 2 yemek kaşığı zeytinyağı
- Çeyrek tatlı kaşığı tuz, karabiber
Tavada pişirmek için
- 1 yemek kaşığı tereyağı veya sıvı yağ
- Üzerine sürmek için 1 yemek kaşığı eritilmiş tereyağı (isteğe bağlı)
Unun markasına göre suyu emme kapasitesi değişir. Suyu azar azar ekleyin; hamur toparlanmıyorsa 1-2 yemek kaşığı daha un ekleyin; sertleştiyse birkaç damla su yeterli olur. Peynir tuzluysa harçtaki tuzu azaltın, yoksa gözleme fazla tuzlu olur.
Mayasız gözleme hamuru nasıl yoğurulur?
- Unu geniş bir kaseye alın, tuzu ekleyip karıştırın. Tuzu suya değil doğrudan una karıştırmak hamurun dengeli olmasını sağlar.
- Ortasını havuz gibi açın, ılık suyu ve zeytinyağını ekleyin. Su kaynar olmasın, elinizi yakmayacak sıcaklık yeter.
- Önce kaşıkla, sonra elinizle 6-8 dakika yoğurun. Hamur pürüzsüz, kulak memesi yumuşaklığında ve ele az yapışan bir kıvama gelmeli.
- Tezgâhta 3-4 dakika daha yuvarlayıp toparlayın. Çok yapışıyorsa avucunuza bir damla zeytinyağı sürün.
- Üzerini nemli bir bezle örtüp 30 dakika dinlendirin. Bu bekleme gluteni gevşetir; hamur açarken yırtılmaz, kenarları geri çekilmez.
Gözleme hamuru ne kadar dinlendirilmeli, açılma kıvamı nasıl olmalı?
Mayasız gözleme hamurunda mayalanma yok, dinlendirme var. Oda sıcaklığında 30 dakika yeterli. Mutfak soğuksa 40 dakikaya çıkarabilirsiniz; süreyi uzatmak hamuru bozmaz, aksine açmayı kolaylaştırır.
Dinlenen hamuru 8 eşit bezeye ayırın ve tezgâhta 8-10 dakika daha bekletin. Bezelerin üzerini bezle örtün ki yüzeyleri kuruyup kabuk bağlamasın. Kuruyan hamur açılırken çatlar, iç harç kenarlardan taşar.
Açma kıvamı şöyle anlaşılır: merdane hamurun altında hafifçe kayıyorsa, kenarlar kendiliğinden inceliyorsa ve hamur tezgâha yapışmıyorsa kıvam tutmuş demektir. 2-3 mm kalınlık iyi bir ölçü. Çok ince açarsanız harç taşar, kalın açarsanız iç kısmı hamur kalır. Yumuşak hamurlu bir ıspanaklı gözleme tarifi denemek istiyorsanız bezeleri açmadan önce 10 dakika dinlendirmeyi atlamayın.
Ispanaklı peynirli iç harç nasıl hazırlanır?
- Ispanağı yıkayıp iyice süzün, saplarını ayıklayıp ince doğrayın. Yıkadıktan sonra iyice kurulamak harcın sulanmasını önler.
- Soğanı ince yemeklik doğrayın, 2 yemek kaşığı zeytinyağında pembeleşmeden 2-3 dakika soteleyin.
- Ispanağı ekleyip 3-4 dakika, suyunu çekene kadar karıştırın. Uzun pişirmek rengini soldurur, kısa tutun.
- Ocaktan alın. Harç ılıdıktan sonra peyniri, tuzu ve karabiberi ekleyin. Peynir sıcak harca girerse erir ve harcı sulandırır.
Harcı avucunuzda sıktığınızda su damlamıyorsa kıvam yerinde. Fazla nem varsa süzgeçte 5 dakika bekletip suyunu akıtın.
Tavada ıspanaklı gözleme pişirmenin püf noktaları
Ispanaklı gözleme tarifi tavada pişerken en çok yapılan hata yüksek ateştir. Tava orta ateşte olmalı; hızlı pişen hamur dışarıdan kızarırken içi çiğ kalır.
- Açtığınız yufkanın yarısına iç harçtan 2-3 yemek kaşığı koyun, kenarlardan iki parmak boşluk bırakın.
- Diğer yarısını üzerine kapatın ya da dört kenarını ortaya doğru katlayın. Kenarlara hafifçe bastırın.
- Isınmış tavaya alın, her yüzü 2-3 dakika pişirin. Alt yüzü kızardığında ve kenarları hafifçe kabardığında çevirme zamanı gelmiş demektir.
- Pişen gözlemenin üzerine fırçayla tereyağı sürün. Bu, hamurun yumuşak kalmasını sağlar.
- Her gözlemeden sonra tavayı kuru bir bezle silin. Biriken un yanıp acı bir tat bırakır.
Tarifin tutması için püf noktaları
- Hamuru ince açın ama zorlamayın; delik açılan yerden harç sızarsa tavada yanar.
- İlk gözlemeyi prova kabul edin; sonuca göre ateşi bir kademe azaltın ya da artırın.
- Harcı gözlemeye koymadan önce tadına bakın; peynirin tuzu değişkendir.
- Bezeleri açarken kalanları bez altında tutun, kuruyan hamur istediğiniz incelikte açılmaz.
- Kalın tabanlı bir tava ya da sac kullanın; ince tabanlı tavada ısı eşit dağılmaz.
Servis ve saklama önerisi
Gözlemeleri sıcak servis edin; yanına demli çay, söğüş domates-salatalık ve bir kase yoğurt iyi gider. Kahvaltıda tek başına doyurucu olduğu için yanına ağır bir şey eklemeniz gerekmez.
Pişmiş gözlemeleri üst üste koyarken aralarına yağlı kâğıt koyun, böylece birbirine yapışmaz. Buzdolabında 2 gün saklayabilirsiniz; servis öncesi kuru tavada iki yüzünü birer dakika ısıtın, mikrodalgada ısıtırsanız ıslanıp yumuşar. Dondurucuya kaldıracaksanız soğuduktan sonra tek tek sarın, 1 ay içinde tüketin.
Çiğ hamuru da hazırlayıp bekletebilirsiniz: bezeleri yağlı kâğıtla ayırıp buzdolabında bir gece tutmak, ertesi gün açmayı kolaylaştırır. Çıkardıktan sonra 15 dakika oda sıcaklığında bekletin; ardından merdaneye başlayın.
Sık sorulan sorular
Ispanaklı gözleme hamuruna yumurta veya yoğurt konur mu?
Klasik mayasız gözleme hamuru un, su ve tuzla yapılır. Yumurta ya da yoğurt hamuru daha yumuşak yapar ama ince açmayı zorlaştırır. İlk denemede sade hamurla başlayıp kıvamı öğrenmeniz daha güvenli.
Ispanaklı gözleme fırında pişirilir mi?
Tavada pişen gözleme daha çıtır olur. Fırında yapacaksanız yağlı kâğıt serili tepsiye dizip önceden ısıtılmış 200 derece fırında, iki yüzünü de kızartacak şekilde kontrollü pişirin; süre tavaya göre uzar.
Gözleme hamuru buzdolabında ne kadar bekler?
Yoğurduğunuz hamuru bir gece buzdolabında tutabilirsiniz. Çıkardıktan sonra 15 dakika oda sıcaklığında bekletin; soğuk hamur açılırken direnç gösterir ve kolay yırtılır.
Ispanak yerine hangi sebze kullanılabilir?
Pazı, pırasa veya karışık yeşillik aynı yöntemle çalışır. Pırasa kullandığınızda soğanla birlikte biraz daha uzun soteleyin, suyunu iyice çektirin.
Yorum yaz